Тау-кен машиналары
Сипаттама: Пән аясында студенттер шахта қазбалары мен туннельдерді төсеу үшін қолданылатын тау-кен қазу машиналарын жобалау негіздерін, жұмыс принциптерін және пайдалану ерекшеліктерін үйренеді. Теориялық білімді студенттер тау-кен қазу машиналарын жобалау, пайдалану және техникалық қызмет көрсету бойынша практикалық дағдылармен біріктіреді. Пән студенттерге тау-кен инженериясындағы инновациялық технологиялар мен тенденцияларды түсінуге көмектеседі.
Кредиттер саны: 6
Пререквизиты:
- Тау-кен машиналарының құрылысы
Пәннің еңбек сыйымдылығы:
| Жұмыс түрлері | сағат |
|---|---|
| Дәрістер | 30 |
| Практикалық жұмыстар | 30 |
| Зертханалық жұмыстар | |
| СӨЖО | 30 |
| СӨЖ | 90 |
| курстық жоба | |
| Қорытынды бақылау нысаны | |
| Қорытынды бақылауды жүргізу нысаны |
Компонент: ЖОО компоненті
Цикл: Кәсіптік пәндер
Мақсат
- Тау-кен өнеркәсібінде тиімді және қауіпсіз қолдануды қамтамасыз ете отырып, тау-кен машиналарын жобалау, пайдалану және қызмет көрсету үшін білімі мен дағдылары бар мамандарды даярлау.
Міндет
- Тау-кен өнеркәсібінде тиімді және қауіпсіз қолдануды қамтамасыз ете отырып, тау-кен машиналарын жобалау, пайдалану және қызмет көрсету үшін білімі мен дағдылары бар мамандарды даярлау.
Оқыту нәтижесі: білу және түсіну
- Студенттер қалқан жабдықтары мен бұрғылау қондырғыларын қоса алғанда, әртүрлі типтегі тау-кен машиналарының негізгі конструкцияларын, жұмыс принциптерін және мақсаттарын түсіндіре алады.
Оқыту нәтижесі: білім мен ұғымды қолдану
- Тау-кен жағдайлары мен техникалық талаптардың ерекшелігін ескере отырып, тау-кен машиналары үшін жобалық шешімдерді әзірлеу мүмкіндігі.
Оқыту нәтижесі: талқылай білуді қалыптастыру
- Ұңғыма машиналарының өнімділігін талдау және оларды нақты жағдайларда, соның ішінде әртүрлі шешімдерді салыстырмалы талдауда қолданудың орындылығы туралы қорытынды жасау мүмкіндігі.
Оқыту нәтижесі: коммуникативтік қабілеттіліктер
- Ұңғыма машиналарымен жұмыс істейтін әр түрлі мамандар арасындағы өзара әрекеттесудің маңыздылығын түсіну және ынтымақтастықты оңтайландыру үшін идеяларды тұжырымдай білу.
Оқыту нәтижесі: Оқу дағдылары немесе сабаққа қабілеттілігі
- Ұңғыма жұмыстарының қоршаған ортаға әсері туралы пайымдаулар қалыптастыру және жағымсыз салдарды азайту әдістерін әзірлеу.
Оқыту әдістері
Машина тораптарының тозуы, бұзылуы және жөндеу
Білім алушының білімін бағалау
Оқытушы ағымдағы бақылау жұмыстарының барлық түрлерін жүргізеді және академиялық кезеңде екі рет білім алушылардың ағымдағы үлгеріміне тиісті баға береді. Ағымдағы бақылау нәтижелері бойынша 1 және 2 рейтинг қалыптастырылады. Білім алушының оқу жетістіктері 100 балдық шкала бойынша бағаланады, Р1 және Р2 қорытынды бағасы ағымдағы үлгерім бағасынан орташа арифметикалық ретінде шығарылады. Академиялық кезеңде білім алушының жұмысын бағалауды пән бойынша тапсырмаларды тапсыру кестесіне сәйкес оқытушы жүзеге асырады. Бақылау жүйесі жазбаша және ауызша, топтық және жеке формаларды біріктіре алады.
| Кезең | Тапсырма түрі | Өлшем |
|---|---|---|
| 1 рейтинг | Әр студентке рейтинг үшін жеке тапсырма беріледі. | 0-100 |
| 2 рейтинг | Әр студентке рейтинг үшін жеке тапсырма беріледі. | 0-100 |
| Қорытынды бақылау | курстық жоба | 0-100 |
Жұмыс түрлері бойынша оқыту нәтижелерін бағалау саясаты
| Тапсырма түрі | 90-100 | 70-89 | 50-69 | 0-49 |
|---|---|---|---|---|
| Өте жақсы | Жақсы | Қанағаттанарлық | Қанағаттанарлықсыз | |
| Тау-кен қазу машиналарындағы заманауи трендтер мен инновациялар |
Бағалау нысаны
Пән бойынша білім алушының білімін қорытынды бағалау 100 баллдық жүйе бойынша жүзеге асырылады және:
- Емтиханда алынған нәтиженің 40%;
- Ағымдағы үлгерімнің 60% - ы.
Қорытынды бағаны есептеу формуласы:
| И= 0,6 | Р1+Р2 | +0,4Э |
| 2 |
мұндағы, Р1, Р2-тиісінше бірінші, екінші рейтингті бағалаудың сандық эквиваленттері;
Э - емтихандағы бағаның сандық баламасы.
Қортынды әріптік бағасы және оның балдық сандық эквиваленті:
Төрт балдық жүйе бойынша цифрлық баламаға сәйкес келетін білім алушылардың оқу жетістіктерін бағалаудың әріптік жүйесі:
| Әріптік жүйе бойынша бағалар | Балдардың сандық эквиваленті | Балдар (%-тік құрамы) | Дәстүрлі жүйе бойынша бағалар |
|---|---|---|---|
| A | 4.0 | 95-100 | Өте жақсы |
| A- | 3.67 | 90-94 | |
| B+ | 3.33 | 85-89 | Жақсы |
| B | 3.0 | 80-84 | |
| B- | 2.67 | 75-79 | |
| C+ | 2.33 | 70-74 | |
| C | 2.0 | 65-69 | Қанағаттанарлық |
| C- | 1.67 | 60-64 | |
| D+ | 1.33 | 55-59 | |
| D | 1.0 | 50-54 | |
| FX | 0.5 | 25-49 | Қанағаттанарлықсыз |
| F | 0 | 0-24 |
Дәріс сабақтарының тақырыптары
- Пәнді оқу барысында негізгі ақпарат көздері ретінде оқулықтарды, оқу құралдарын, монографияларды, ғылыми мақалаларды және т
- Лекция-семинар-зачёт жүйесі; ынтымақтастықта оқыту (топтық, командалық жұмыс); ақпараттық-коммуникациялық технологиялар; жобалық оқыту технологиясы; зерттеушілік оқыту әдісі
- Оқытуды жекелендіру Студенттердің жеке ерекшеліктерін (оқыту қарқыны, дайындық деңгейі) ескеру; күрделі тақырыптар бойынша қосымша консультациялар мен түсіндірулер беру
- Пәнге кіріспе
- Тау жыныстарын бұзу процестері және қазбаларды жүргізудің принциптері
- Қалқанды өту кешендері
- Туннель қазатын кешендер (TBM)
- Горизонталды және еңіс қазбаларды қазуға арналған комбайндар
- Шпур және ұңғымалар бұрғылау машиналары
- Қазба жұмыстарында қолданылатын тиеу-көлік машиналары (LHD)
- Тіреу орнату және бекіту жабдықтарына арналған машиналар
- Циклдік өтетін кешендер: бұрғылау — жару — тиеу
- Өту машиналарының гидравликалық және пневматикалық жүйелері
- Өту машиналарының электр жабдығы және басқару жүйелері
- Өту машиналарының диагностикасы, мониторингі және сенімділігі
Негізгі әдебиет
- Иванов А.П., Сидоров М.Л. *Проходческие машины и комплексы*. — Москва: Недра, 2015. Петров В.Н. *Горно-проходческие машины: учебник для вузов*. — Москва: Машиностроение, 2017. Фёдоров Ю.Г. *Проходческое оборудование и технологии*. — Екатеринбург: УрФУ, 2016. Ковалёв С.И. *Проектирование проходческих машин и механизмов*. — Новосибирск: Сибирское книжное издательство, 2018. Абдраимов К.Ж. *Подземные проходческие машины и комплексы*. — Алматы: Эверо, 2019.
Қосымша әдебиеттер
- Гречко А.В. *Машины для разработки и проходки горных выработок*. — Москва: Горная книга, 2014. Левин Е.К. *Роторные и буровые проходческие комплексы*. — Санкт-Петербург: Машиностроение, 2018. Беленький И.И. *Автоматизация и цифровизация горнопроходческих машин*. — Москва: Инфра-М, 2020. Жумабаев А.Б. *Горно-проходческие машины в Казахстане: состояние и перспективы*. — Астана: Наука, 2021.
